Er moet geld gevonden worden. Veel geld. De federale regering moet tegen 15 oktober een akkoord vinden dat 10 miljard euro moet opleveren. De Vlaamse regering voert ondertussen haar eigen begrotings- en besparingsoefeningen. En dus begint opnieuw het bekende politieke ritueel. Iedere minister verklaart dat er moet worden bespaard, zolang het maar niet op zijn of haar bevoegdheid is.

Voor de burger ziet het resultaat er doorgaans eenvoudiger uit. Er komt gewoon weer een steen bij.

Er is altijd geld voor een prioriteit

Wanneer het over sociale uitgaven gaat, wordt geld vaak voorgesteld als een schaars natuurproduct. Maar zodra een regering iets werkelijk prioritair vindt, verandert de woordenschat. Dan is de vraag niet langer: “Kunnen we dit betalen?” maar: “Hoe gaan we dit financieren?”

Een begroting is geen natuurverschijnsel. Ze is een keuze. Besparen is kiezen. Belastingen zijn kiezen. Investeren is kiezen. Niet investeren is eveneens kiezen.

12 miljard gezocht? Kijk eerst naar de machine voordat je opnieuw de burger onder de stenen legt.

Misschien eens bovenaan beginnen

België heeft geen gebrek aan politieke structuren. Integendeel. Na zes staatshervormingen hebben we een institutioneel systeem gebouwd waarin bevoegdheden worden gesplitst, overgedragen en opnieuw aan elkaar vastgemaakt. We hebben regeringen, parlementen, provincies, kabinetten, administraties, overlegorganen en adviesstructuren. En wanneer niemand nog precies begrijpt hoe de machine werkt, huren we consultants in om een PowerPoint te maken.

Geen zevende staatshervorming, maar een omwenteling

Na zes mislukte staatshervormingen is het tijd om niet opnieuw bevoegdheden te verhuizen, maar politieke structuren te laten verdwijnen. Nieuw-Brabantse Belangen stelt de Lohengrin-omwenteling voor: één federale overheid en een beperkt aantal grotere regio’s, waaronder Brabant, Vlaanderen en Luik, met duidelijke bevoegdheden. Wanneer een bevoegdheid verhuist, moet er deze keer ook daadwerkelijk iets verdwijnen.

Maximum één PowerPoint per probleem

Externe expertise kan nuttig zijn, maar wanneer consultants worden ingehuurd om permanente overlegsystemen te analyseren, heranalyseren en opnieuw te reorganiseren, moet iemand zich afvragen waarom de overheid die kennis niet zelf bezit. Daarom stellen wij de één-PowerPointnorm voor. Als een probleem na 83 slides, vier werkgroepen, twee externe rapporten en een strategische roadmap nog altijd niet kan worden uitgelegd, is het misschien tijd om geen nieuwe consultant te bellen. Misschien moet iemand gewoon een beslissing nemen.